Emre Konuk

Bir zaman önce Gallup’un çalışan baÄŸlılığı ile ilgili yaptığı araÅŸtırmaları özetlemiÅŸtik. Gallup “çalışan memnuniyeti” ve “çalışan baÄŸlılığı” arasında bir ayırım yapıyordu. ÖrneÄŸin bir çalışanın iÅŸyerinin imajından, aldığı ücretten, iÅŸyeri koÅŸullarından memnun olması, iÅŸyerine baÄŸlanmasını gerektirmiyordu. Bir çalışan iÅŸyerinden memnun olabiliyordu ama bu onun iÅŸyerine baÄŸlanmasını garantilemiyordu.

Aslında aynı olgu “müşteri memnuniyeti” ve “müşteri baÄŸlılığı” için de geçerliydi Gallup’a göre. Bir restoranda et istediÄŸim kıvamda piÅŸmiÅŸ olabilir, her ÅŸey zamanında servis edilmiÅŸ olabilir, içeride çalan müzik rahatsız etmemiÅŸ olabilir, yani her ÅŸeyden memnun olabilirim ama bütün bunlar beni o restorana baÄŸlamayabilir. Bir daha hiç gitmeyebilirim o restorana.

Aslında Gallup “baÄŸlanmaktan” söz ettiÄŸinde, bu baÄŸlılığın duygusal bir baÄŸlılık olduÄŸunu söylüyordu. Çalışanı iÅŸyerine baÄŸlayan temel faktörlere baktığımızda çalışan, yöneticisine ve çalışma arkadaÅŸlarına baÄŸlanıyordu. Yine altını çizelim: BaÄŸlanmaktan söz ettiÄŸimizde aslında “bırakamamaktan, bırakmayı aklımızdan bile geçirmemekten” yani “yoÄŸun bir duygusal baÄŸlılıktan” söz ediyoruz.

Çalışanı iÅŸyerine baÄŸlayan olgulardan biri de, çalışanın ekibine baÄŸlanmasıydı. Nitekim araÅŸtırma sonuçlarından biri de, iÅŸyerine baÄŸlı çalışan kiÅŸinin, mutlaka çalıştığı yerde en azından “çok iyi bir arkadaşı” olduÄŸundan söz etmesiydi. Tom Rath bu araÅŸtırmanın arkadaÅŸlık boyutunu “Hayati Öneme Sahip ArkadaÅŸlar” diye çevirebileceÄŸimiz “Vital Friends” adlı kitabında anlatıyor.

İşte bazı sonuçlar:

• Ä°ÅŸ yerinde dostu olan insanlar iÅŸlerine konsantre olmada diÄŸerlerinden 7 kat daha baÅŸarılılar. Aynı zamanda daha az kaza geçiriyorlar ve daha sadık müşterilere sahip oluyorlar. Ayrıca yeni fikirler bulmakta ve bunları paylaÅŸmakta da daha baÅŸarılılar.
• Pek çok ÅŸirketin kaçındığı ve çoÄŸu zaman hoÅŸ görülmeyen bir durum olsa da Gallup’un araÅŸtırması, iÅŸyerindeki yakın arkadaÅŸlıkların çalışanların tatmin düzeyini %50 arttırdığı görülüyor.
• Kurulan arkadaÅŸlıkların kalitesi, kiÅŸilerin mutluluk düzeyleri ve yaÅŸamdan tatmin olma düzeyleri ile olumlu korelasyon gösteriyor. Aynı zamanda fiziksel saÄŸlık üzerinde önemli derecede olumlu etki sahibi.
• Ä°ÅŸ yerinde en az 3 yakın arkadaşı olanlar, iÅŸlerinden %46 ve genel olarak hayatlarından %88 oranında daha fazla tatmin oluyorlar.
• AraÅŸtırmaya katılan ve yakın arkadaşı olan kiÅŸilerin, evliliklerinden yakın arkadaşı olmayanlara oranla %70 daha memnun oldukları görülüyor.
• AraÅŸtırmaya katılanların bir bölümü cinselliÄŸi ve yakın iliÅŸkileri en önemli iliÅŸkiler kategorisinde deÄŸerlendirirken, bu deÄŸerlendirmeyi yapanların 5 katı kiÅŸi, dostluÄŸu daha deÄŸerli bir iliÅŸki olarak deÄŸerlendiriyorlar.
• Patronlarla vakit geçirmenin günün en az zevkli zamanı olarak tespit edildiÄŸi araÅŸtırmada, patronları ile yakın arkadaÅŸlığı olan kiÅŸilerin diÄŸerlerine göre iÅŸlerinden iki kat daha fazla tatmin oldukları görülüyor.

Bir diğer önemli sonuç da, bizlerin çok iyi bildiği üzümün üzüme baka baka kararabilme becerisidir. Sağlıklı beslenen kişilerle yakın arkadaşlıklar kuranlar, diğerlerinin 5 katı düzeyinde sağlıklı besleniyor vb.

Peki, nasıl kurulur bu arkadaşlıklar?

Başarılı arkadaşlıklar hayatımızda belirli bir rolü olan arkadaşlarla kuruluyor. Bu noktada arkadaşlıklarla ilgili doğru beklentilerin var olması hayati bir önem taşıyor. Beklentilerimizle, ilişkinin yaşamımıza kattıkları aynı doğrultuda olduğu sürece, ilişkilerin zenginleştiği, iki tarafın da ilişkiden yüksek ve benzer düzeylerde doyum sağladığı görülüyor. Kurduğumuz dostluğun ve arkadaşlığın yaşamımızda sahip olduğu rolü, yine Gallup sonuçlarına dayanarak, belli başlıklar altında toplayabiliyoruz. Gallup bu rolleri 8 ana başlıkta topluyor:

Haftaya devam.

Tom Rath - Vital Friends: The People You Can’t Afford to Live Without, Gallup Pres, 2006

08.10.2006