Yetişkin ve Aile

Beyin hakkındaki küçük bilgilendirmeleri içeren birinci bölümden sonra beyin ile ilgili öğrenecekleriniz hakkında heyecanlandığınızı umuyorum. Bu bölümde, kendi sağlığınızı geliştirmeniz hakkında neyi bilmeye ihtiyacınız olduğunu öğreneceksiniz. Beyninizin sadece bir işleve değil aslında 3 işleve sahip olduğunu düşünmeye başlıyoruz.

Düşünen beyniniz
Duygusal beyniniz
Beden beyniniz

Hepsi birbiriyle bağlantıda olmasına rağmen, hepsi farklı şekilde hareket etmektedir. Düşünen beyin, düşüncelerinizi aklınıza getirir. Duygusal beyin duyguların ve dürtülerin ortaya çıktığı yerdir. Beden beyni ise duygular ortaya çıktığında bedende değişikliklere neden olur.

Beden beyni aynı zamanda nefes alma, kalp atışı, kas gerginliği, karın ve sindirim sistemi ile ilgili gerginlikleri kontrol eder. Beden beyninin işi; hayatta kalmak için bedenimizi hazırlamaktır.

Yukarıdaki resimde beden beyninin aşağıdan yukarıya doğru nasıl işlediği görülmektedir. Beden Beyni, omurilik yolu ile beyinden tüm vücuda bağlıdır.

Üç beyinle birlikte aynı zamanda da “benliğimiz” vardır. Benlik sizin çekirdeğinizdir. Benlik; hayatın zorlukları sizi iyiye ya da kötüye yöneltmeden nasıl doğduğunuzdur. Sizin bir parçanızdır, ona tam olarak ulaştığınızda “Gerçekten kendim gibi hissediyorum” dersiniz. Aşırı derecede zorluğu olan insanlar kendi benliklerinden kopmuş olurlar. Bunun nedeni benliğin korktuğu zaman saklanabilmesindendir. Benlik zihin ve beden de olanları hissedebilir ve çoğunlukla bu ikisi iletişim halinde değildir. Örneğin; Benlik; düşünce beyni, duydusal beyin ve beden beyni hakkında sırasıyla “ Yarın havanın nasıl olacağı ile ilgili düşündüğümün farkındayım”, “Patronuma sinirli olduğumun farkındayım ve ona ağzıma geleni söyleme isteğim var” ve “Topluluk içinde konuşmakla ilgili düşününce midemde uçusan kelebek hissinin farkındayım” diyebilir. Sizi düşüncelerinizi, duygularınızı, dürtülerinizi ve bedensel hislerinizi fark etmek için benliğinizi kullanmanız konusunda cesaretlendirmek isterim. Benlik tüm bu bilgileri bizim iyiliğimize kullanmak için özümser.

Sizi neden üç  beyninizin ne yaptığını fark etmeniz için duygusal gayret göstermenize cesaretlendiriyorum? Çünkü benlik üç  beyinde ne olduğu ile ilgili zaman harcarsa değişim gerçekleşir.

Dikkati değişmesini istediğiniz şeye vermek bilim adamlarının teorisini göre beyin hücrelerinin yanmasına sebep oluyor. Yanan beyin hücreleri sonucunda beyin hücreleri tekrar düzenleniyor ve bu da küçükten başlayarak dönüşümsel bir değişime sebep oluyor.

Benlik, 3 beyini sorgulamayı öğreniyor. Sorgulamak anlamayı, anlamakta kendimize yardım etmek için ne yapmamız gerektiğini söylüyor. Benlik bir duyguyu sorguladığında; “ Beni_____ hissettirecek ne oldu?” diye soruyor. Bir düşünceyi sorguladığında; “ Şuan aklıma gelen ______ endişeli düşünce (boşluğu bir düşünce ile doldurun) nereden geldi?” diye soruyor. Fiziksel bir duygulanımı sorguladığında ise “Şuanda midemi sıkıştıran ne?” diye soruyor. Üç  beynimizi dinlediğimizde, daha sonra gelecek şey ile ilgili daha iyi bir hissimiz oluyor. Farkındalık yaratmak, sorgulamak sonrasında da öğrendiğimiz şey ile çalışmak değişime ve gelişime sebep oluyor

Burada üç beynin ve benliğin nasıl birlikte çalıştığını canlandırabilmeniz için örnek olabilecek bir metafor var:

Üç bölümlü bir orkestra düşünün: boru, tel ve perküsyon. Bölümler düşünme beyni, duygusal beyin ve beden beynine denk gelmektedir. Şimdi benliği temsil eden koro şefini de ekleyin.

Orkestra onu yöneten bir şef olduğunda daha iyi duyulur. Tabiki müzik aletleri şef olmadan da çalınabilir. Problem, şef olmadığı zaman müzik aletleri birlikte organize olamadıkları için birlikte iyi uyum sağlayamazlar.

Fakat işin içine orkestra şefi dahil olduğunda çok güzel bir müzik ve oyun oluşuyor. Aklınızın orkestra şefinin oluşması için size yardım etmeyi istiyorum. Aynı bir orkestra şefi gibi sizinde kendinize ve başkalarına yardım edecek daha çok gücünüz ve kontrolünüz olabilir.

Şef olabilmek için, üç beyini iyi tanımamız gerekebilir. Başlamak için, benliğin; düşünce, his ve fiziksel duygulanım arasındaki farkı tanımayı öğrenmesi gerekiyor. Biz her biri ile farklı çalışıyoruz. üç beyin ile etkili iletişimde olmak için pratik yapmak zorundayız. Onlarla stres anında iletişim halinde olmak ve kendimize yardım edebilmek için güç ve kontrol kazanmalıyız. üç beyni ile bu şekilde çalışmayı bilen kişiler kendilerini daha organize hissediyor ve sakinliği ve güveni daha fazla deneyimliyor.

Özetlersek, üç beynin farkında olmamız onları amaca yönelik kullanmamızı sağlar. Düşünceler, hisler ve bedenimizle eş zamanlı olarak bağlantı halinde olursak hayatın zorlukları ile baş etmemiz kolaylaşır.

Ne hissettiğimizi bilirsek ve duygu ve duygulanımlarımızı olduğu gibi kullanabiliriz böylece daha iyi iş yaparak kendimiz daha zinde ve hayatta hissedebiliriz.

Hayatımızın herhangi bir anında, üç beyni uzmanlıkla birleştirerek kendi yararımıza kullanabiliriz.

Üçüncü kısım size üç beyin ve benlik ile ilgili gerçek bir deneyim verecek ve paylaştığım tüm bilgileri daha çok ortaya çıkaracaktır.

Hilary Jacobs Hendel, LCSW

Beyninizin Üç İşlevini Tanıyın - 1.Bölüm'ü okumak için tıklayınız.
Beyninizin Üç İşlevini Tanıyın - 2.Bölüm'ü okumak için tıklayınız.
Beyninizin Üç İşlevini Tanıyın - 3.Bölüm'ü okumak için tıklayınız.

Kaynak: http://psychcentral.com/blog/archives/2016/07/27/getting-to-know-your-3-brains-part-two/