Çocuk ve Genç

Ev ödevleri, çocuk ilkokula başladığı andan itibaren etkisini evin içinde hissettirir. Okulda geçirdiği uzun ve yorucu saatlerin üzerine evde de oyun oynaması sınırlandırılmakta ve birtakım zorunluluklara “ödev” denilerek yapması beklenmektedir. Bazıları bu durumu olduğu gibi kabullenirken bazıları da itiraz edip ellerinden geldiğince direnirler. Özellikle ikinci grupta yer alanlar, evde anne ve babayla çatışmaya girer ve bir kaos ortamı yaşanmaya başlar. Oysa çocukta tanısı konmuş dikkat eksikliği, öğrenme bozukluğu gibi problemler yoksa veya çocuk duygusal sorunlar yaşamıyorsa birkaç küçük ama önemli ayrıntı ile durum kolaylıkla çözümlenebilir.

Ders çalışmayı zevkli hale getirebilmek için birkaç öneri:

1. Çocuğunuza, ödev yapmanın onun sorumluluğunda bir iş olduğunu ayrıntılı bir şekilde anlatın. Yapmadığı durumlarda sonuçlarını yaşamasına izin verin.


2. Ödevlerinin mükemmele ulaşmasının beklenmediği, sadece üzerinde yeterli süre ve eforla çalışılması gerektiğini anlatın.


3. Okul başladığı günlerden itibaren çocuğunuzun yaşına ve dikkat süresine uygun bir program oluşturun. Bu konuda tutarlı olun. Baştan itiraz etse de sizin net tavrınız bu programın onda da yerleşmesini sağlayacaktır.


4. Eve geldikten sonra bir şeyler yemesini ve bir süre dinlenmesini sağlayın. Bu esnada sohbet edip keyifli paylaşımlar yaşayabilirsiniz. Televizyonu ve bilgisayarı açmasına, oyun oynamasına veya bahçeye çıkmasına da ödevlerini bitirdikten sonra izin verin. Bu aktiviteleri ödül olarak kazanabileceği bir program hazırlayın.


5. Çocuğunuzun yaşı küçükse, ödevlerini bitirdikten sonra, beraberce vakit geçireceğiniz bir ‘oyun zamanı’ koymaya gayret edin.


6. Sürekli ‘ders çalış’ demek onu bu konuda hiçbir şekilde motive etmeyeceğinden, onu derse oturtmak için daha etkili yollar bulmalısınız. Örneğin, yukarıdaki ödüllerin ödevlerin bitmediği takdirde asla gerçekleşmeyeceğini bilmesini sağlayın.


7. Ödev yapımına en uzun veya zor gelen dersten başlamasını ve giderek daha kolaylarına geçmesini sağlayın. Ders çalışırken giderek yorulacağından en zevklileri ve kolayları en sona kalsın yapması daha rahat olsun.


8. Ders çalıştığı ortamı temiz ve düzenli tutması için teşvik edin. Bu sayede çalışırken dikkati başka şeylere dağılıp ödev süresini uzatmayacaktır.


9. Ders çalıştığı ortamın etrafında onun dikkatini dağıtacak televizyon sesi, küçük kardeşin odada dolaşması, telefonların durmadan çalması gibi uyaranların olmamasını sağlayın.


10. Ödevleri için gerekli malzeme ve materyalleri mutlaka temin edin. Özellikle proje ödevleri için gereken materyaller olabildiğince farklı ve özelse onun da motivasyonu artacaktır.


11. Bir ödev bitip bir diğerine başlamadan masadan kalkmasını, kısa da olsa bedensel hareketler yapmasını destekleyin. Televizyonu açmak yerine sünger bir topla oynayabilir ya da dans edebilir.


12. Ders çalışması bittikten sonra mutlaka serbest bir zamanı olsun. Çocuğun kendi istediği şeylere de gün içinde vakit ayırabileceğini bilmesi onu rahatlatacaktır.

Merve Soysal Başa, Uzman Klinik Psikolog - DBE Çocuk ve Genç Psikolojik Danışmanlık Merkezi