Çocuk ve Genç

Helikopter ebeveynlik, hayatlarının tek odağını çocukları yapan ebeveynleri ifade etmektedir. Hem anneler hem babalar bu tutumu sergilemektedir fakat anneler daha fazla kullanmaktadır. Bu tutuma sahip ebeveynler çocuklarının yaşına bakmadan sürekli onları kontrol altında tutmaya çalışırlar, çocuklarına sorumluluk vermezler ve çoğu kez onları sınırlandırırlar. Böylelikle, helikopter ebeveynler zamanlarının çoğunu ve imkanlarının büyük bir bölümünü çocuklarına harcamaktadırlar.

Helikopter Ebeveyn Özellikleri Nelerdir?

• Genellikle az çocuklu (1 veya 2 çocuklu) ebeveynlerdir.
• Çocuklarının her daim yanında olmak isteyip onların tüm işlerine müdahale etmeye çalışırlar.
• Çocuklarının kişiliklerine ve hayatlarına karışırlar.
• Çocuklarının hayatını planlayıp yönetirler, çocuğun katılacağı etkinliklere karar verirler, çocuklarına sürekli kural koyarlar ve çocuklarının isteğini önemsemezler.
• Helikopter ebeveynler çocuklarının hayatın hiçbir alanında başarısız olmasına izin vermezler.
• Çocuklarının yapması gereken sorumlulukları üstlenirler.
• Çocuklarının hem öğrenim hayatlarını hem sosyal hayatlarını yakından izleyerek müdahale ederler.
• Fazla korumacı davranırlar.
• Helikopter ebeveynlerin kullandıkları dil dahi farklıdır. ‘Karnımız acıktı, ödevimiz var, biz bugün yorulduk’ gibi biz dilini kullanırlar.
• Her ortamda çocuklarından bahsederler.
• Çok fazla kontrolcü, mükemmeliyetçi ve çocuğun her anına müdahale ederler.

Helikopter Ebeveyne Sahip Bireylerin Özellikleri Nelerdir?

Helikopter ebeveynler iyi niyetli de olsa, bu tutumun çocuklar üzerinde olumsuz etkileri olduğu görülmüştür. Bu olumsuz etkileri şu şekilde sıralayabiliriz;

• Anksiyete, içe kapanma, depresif davranışlar, okulda fiziksel aktiviteye katılmama, sosyal katılım yetersizliği ve düşük yaşam kalitesi,
• Sorumluluk duygusunun oluşamaması,
• Problem çözme ve karar verme becerilerinin yetersiz gelişimi,
• Yetişkinlik döneminde depresyona yatkınlık ve depresyon ilaçlarını kullanımına yatkınlık ve baş etmede yetersizlik,
• Sık yaşanan duygusal sorunlar,
• Kimlik gelişimi ve özgüven ile ilgili sorunlar,
• Düşük özsaygı, yetersizlik duygusu,
• Değersizlik ve kendisini güvenilmez hissetme,
• Bireyselleşememe ile gelişen bağlanma sorunları,
• Bağımlı kişilik gelişimi veya narsist kişilik gelişimi,
• İş ve aile yaşantısında uyum sorunları

Anne Babalar Neler Yapmalı?

• Çocuğun hayatı yönetilmemeli,
• Çocuğa kendi istediği şeyleri yapabilmesi için yeterli alan ve zaman açılmalı,
• Çocuğun kendini ifade etmesi sağlanmalı,
• Çocuğa güvenilmeli ve yaşına uygun sorumluluklar verilmeli,
• Çocuğun kendi kararlarını vermesi için cesaretlendirilmeli,
• Çocuğun kendi ayakları üzerinde durmasını öğrenebilmesi için farklı deneyimler yaşamasına izin verilmeli,
• Çocuğun karşılaştığı problemleri kendisinin çözebilmesi için imkân verilmeli,
• Ebeveynlerin akademik başarı kadar çocuğun kişiliğinin de önemli olduğu bilincinde olmalı,
• Gerektiğinde bir uzmandan yardım alınabileceği unutulmamalı.

Stajyer Psikolog Damla Çetinkaya