ÇOCUKLARA DEĞERLERİ ÖĞRETMEK: AFFETMEK

Çocuklar doğası gereği arkadaşlarıyla sıkça sorun yaşayabilir. Anne ve babalar da çocuklarının arkadaşlarıyla ilişkisini onarabilmek adına yol gösterici olmayı önemser ve affedici olabilme kapasitesinin de gelişmesi için çaba gösterirler. Sizce çocuğunuzdan affedici olmasını istediğinizde karşısındaki kişi ve kendisi için bunun ne anlama geldiğini biliyor mu yoksa sadece sizi memnun etmek istediği için mi bunu yapıyor?

Çocukların sevgiyi, şefkati, bağışlayıcılığı anlayabilmeleri çok önemlidir. Çocuklarınıza affetmeyi öğrettiğinizde, onların çocukluk ve ergenlik dönemini kolaylaştırabilecek büyük bir adım atmışsınız demektir. Öfke ve kırgınlıklarla dolu bir yaşam sürmek, yetişkinlerde olduğu kadar çocuklar için de kaygı ve depresyona sebep olabilecek güçlü ve yıkıcı duygularla mücadele etmek demektir.

Affetmenin “Unutmak” Anlamına Gelmediğini Açıklayın

Kimi zaman çocuklar ve aslında tüm insanlar, diğer kişinin davranışlarına göz yummak ile affetmenin ne olduğunu karıştırabiliyor. Affetmenin de “unutmak” anlamına geldiğini düşünebiliyorlar. Affetmek aslında şunu söyleyebilmektir: “Sözlerini ve/veya davranışlarını beğenmedim ve takdir etmedim. Bunun için üzgün/öfkeli olsam da hayatımda kalmanı istiyorum.” Çocuğunuzun bu bakış açısını kazanması için sizden bunu direkt ya da örtük mesajlarla alması önemlidir.

Affetmeyi Öğretmeden Önce Çocuğunuzun Hangi Davranışları Neden Yaptığını Anlamaya Çalışın

Diyelim ki, çocuğunuz okulda bir arkadaşıyla tartıştı ve eve çok mutsuz geldi. Öncelikle çocuğunuz hangi arkadaşına neden kızdı bunu anlamaya çalışmalısınız. Örneğin oynadığı oyunda haksızlığa uğradı veya yenildi ya da arkadaşı ona bir lakap taktığı için çok öfkelendi. Belki de bir oyuna davet edilmediği için kendisini kötü hissetti veya davet edilen diğer çocukları kıskandı. Çocuğunuzun nelere hangi sebeplerle öfkelendiğini bildiğinizde ve onun da anlayabilmesini sağladığınızda affetmeyi öğretmek de kolaylaşır.

Çocuğunuzun Affetmesini Beklemeden Önce Yaşadığı Duyguyu Anlayabilmesini Sağlayın

Acaba kendisini kızgın mı hissediyor yoksa utanmış mı? Belki de hayal kırıklığına uğramış hissediyor. Affetme aşamasına geçmeden önce yaşadığı durumun kendisine nasıl hissettirdiğini anlamalıdır. Ayrıca öfkeli olduğu kişiyle de duygularını doğru bir şekilde paylaşabilmelidir. Ancak o zaman çocuğunuzu birilerini affedebilmesi için geçerli ve uygun bir sebebi olur.

Duygular Anlaşıldığında Çocuğunuzun O Duyguları Serbest Bırakması Daha Kolay Olacaktır

Çocuğunuza hayali bir balon verin. Bu sırada onu üzen ya da inciten olayla ilgili düşünmesini isteyin. Neler hissettiğini sorun. Öfke, üzüntü, utanç… Sonrasında tüm bu duyguları o balonun içine üflemesini isteyin. Balonun kendisine yine hayali bir iple bağlı olduğunu söyleyin. Duygularını bırakmaya hazır olduğunda ipi kesebilir. Bunun için ona hayali bir makas verin. Çocuğunuzun gökyüzüne doğru yükselip giderek uzaklaşan balonunu hayal etmesine yardımcı olun. Hazır hissettiğinde balonun yavaşça patladığını ve her iki tarafa da sevgi ve şefkat tozu yaydığını hayal edin. Ona, bu hayali balon çalışmasını ne zaman isterse yapabileceğini anlatın.

Çocuğunuzdan Bir Mektup Yazmasını İsteyin

Özellikle ergenlik çağındaki gençler için bu egzersiz çok yararlıdır. Çocuğunuz, üzüntüye ya da öfkeye neyin sebep olduğunu ve bu konuda nasıl hissettiğini anlattığı bir mektup yazabilir. Sonrasında çocuğunuzun suçlu veya hatalı olarak gördüğü kişiye de onu affettiğiyle ilgili bir mektup yazdırabilirsiniz. Bu mektubu sonrasında çöpe atabilirsiniz böylece bağışlamanın aslında “serbest bırakmak” anlamına geldiğini de göstermiş olursunuz.

Çocuğunuza Örnek Olun

Çocuğunuzun gerektiğinde başkalarına karşı nasıl affedici olabileceğini öğrenebilmesi için sizden bu konuda gerekli olan davranışları öğrenmeye ihtiyacı var. Çocuğunuz insan ilişkilerinizde daha çok sizin yapıcı tarafınızı deneyimlerse kendi dağarcığına bu davranış kalıplarını alması daha olasıdır. Ayrıca sizin, çocuğunuzun yaşadığı bir durumda nasıl davranışlar sergileyebileceğini bulmasına eşlik etmeniz ve üzerine konuşmanız onun faydasına olacaktır. Ek olarak, yaşamın her anında öğretmeye çalıştıklarınızla ilgili karşınıza örnekler çıkabilir. Çocuğunuzu eğitmek için bu örneklerden faydalanmayı da deneyebilirsiniz.

KAYNAK
Perillo J., (27 Şubat 2013). How to Teach a Child Forgiveness. PsychCentral